NFK

Patiëntenparticipatie

Sinds 2015/2016 is de vraag naar inbreng van het patiëntperspectief en de ervaringsdeskundigheid sterk toe genomen. De belangrijkste verklaring is dat de overheid sterk stuurt op tripartiete samenwerking tussen zorgaanbieders, zorgverzekeraars en patiënten. Maar ook ziekenhuizen, koepels, onderzoekers, IKNL, ZINL en andere partijen vragen om concrete participatie door (ex)patiënten (richtlijnen, onderzoek, kwaliteit van zorg, media, etc.). Bij NFK en de kpo’s leidt dit tot grote aantallen participatie-aanvragen, waar de organisaties niet op toegerust zijn. De inbreng van ervaringsdeskundigheid vindt nu versnipperd en inefficiënt (of vaak niet) plaats. Het ontbreekt aan coördinatiecapaciteit en opleidingsaanbod dat past bij de gevraagde expertise van vrijwilligers.

NFK heeft een federatie-brede inventarisatie uitgevoerd in 2016, gericht op de behoefte bij kpo’s en bureau aan patiëntparticipatie, hoe de kpo’s het tot nu toe hebben georganiseerd, hoeveel aanvragen er zijn en hoeveel vrijwilligers, op welke onderwerpen ze worden ingezet, en waar de knelpunten liggen bij kpo’s en bureau. De verschillen tussen de kpo’s zijn groot. Enkele kpo’s hebben eigen beleid op patiëntparticipatie en voldoende vrijwilligers, maar de meeste kpo’s en ook het bureau hebben hiervoor onvoldoende capaciteit en expertise.

Grofweg zijn er 1.600 vrijwilligers op enige wijze verbonden aan de kpo’s en NFK, die inzetbaar zijn op verschillende onderwerpen zoals richtlijnen, kwaliteit van zorg, onderzoek, 19 dure geneesmiddelen, arbeidsparticipatie, Els Borstgesprekken, etc. Op basis van het onderzoek bleek dat er grote behoefte is aan centrale coördinatie en beleid met betrekking tot vraag en aanbod van ervaringsdeskundigheid.
Eind 2016 is er een plan voor professionalisering van patiëntparticipatie ontwikkeld dat voorziet in beleid, centrale coördinatie en opleidingsmogelijkheden voor vrijwilligers. Financiering van dit plan is nog een aandachtspunt.